Upplýsingar fyrir einstaklinga og smærri aðila um ör- og smávirkjanir

Ný og ódýrari tækni gerir nú fleirum kleift að framleiða rafmagn til eigin nota eða jafnvel til að selja inn á kerfið. Ör- og smávirkjanir þurfa ekki virkjanaleyfi, enda er uppsett afl ekki umfram 100kW. Það gilda þó reglur um slíkt og leiðbeiningar um hvoru tveggja má finna á vef Umhverfis- og orkustofnunar.
Veitur fagna slíku framtaki og vilja að það sé gert rétt og vel til að það nýtist sem best og öryggið sé í fyrirrúmi. Löggiltur rafverktaki þarf ávallt að sjá um uppsetningu.
Það er grundvallar munur á hvort virkjun sé til eigin nota eða til að selja inn á kerfið og borgar sig að skoða vel kosti og galla beggja möguleika.
Örvirkjun er skilgreind sem raforkuframleiðsla með uppsett afl undir 12kW (16 A) og er eingöngu ætluð til eigin nota.
Þau sem setja upp örvirkjanir hafa ekki heimild til þess að selja umframorku inn á dreifikerfið og þurfa því ekki að gera samning við raforkusala. Svokölluð innmötunargjöld eiga ekki við í þessum tilvikum.
Þó að um sé að ræða framleiðslu til eigin nota, er skylt að tilkynna uppsetningu til Veitna áður en tenging fer fram. Þetta er fyrst og fremst gert til þess að gæta öryggis við húsið og fyrir fagfólk sem vinnur í dreifikerfinu í nágrenninu. Aðeins löggiltir rafverktakar, skráðir hjá Húsnæðis- og mannvirkjunarstofnun (HMS), mega sjá um uppsetningu.

Smávirkjun er skilgreind sem raforkuframleiðsla með uppsett afl á bilinu 12-100kW, þar sem notandi hefur heimild til að selja umframorku inn á dreifikerfið. Til þess þarf að gera samning við raforkusala sem sér um að selja orku og greiða virkjunareiganda fyrir afhenta raforku.
Áður en smávirkjun er tengd við dreifikerfið þarf að senda inn umsókn til Veitna, þar sem metið er hvort unnt sé að tengja virkjun við núverandi innviði, eða hvort ráðast þurfi í styrkingar eins og stækkun heimtaugar.
Smávirkjanir greiða árlegt innmötunargjald samkvæmt gjaldskrá Veitna sem er háð stærð virkjunar. Sjá verðskrá Veitna fyrir innmötun raforku.
Á móti greiða Veitur þann ávinning sem sparast vegna minni úttektar frá Landsneti til virkjunaraðila.
Ef um er að ræða virkjun upp að 100kW sem notar framleiðsluna nánast alfarið á staðnum, er möguleiki á heimild til að tengjast á sömu forsendum og örvirkjun. Eigandi virkjunar greiðir þá ekki árlegt innmötunargjald og ekki er gerður samningur við raforkusala.

Til að selja umframorku inn á kerfið þarf að greiða innmötunargjald. Í verðskrá er fastagjaldið með vsk. frá um 115 þúsund á ári (mest fyrir stærstu smávirkjunina). Til viðbótar er greitt aflgjald sem eru um 10 þúsund á ári fyrir hverja 10 kwh. Það verð sem fæst fyrir umframorku sem seld er inn á kerfið nær sjaldnast því verði sem greitt er.
Athugið að ef breyta þarf heimtaug til selja orku inn á kerfið þá er það viðbótarkostnaður samkvæmt verðskrá sem greiddur er af eiganda virkjunar.
Virkjanir með uppsett afl yfir 100kW eru skoðaðar sérstaklega. Lágmarkskröfur eru þær sömu og fyrir smávirkjanir en til viðbótar þarf að taka til greina hvort virkjun er samfasa eða ósamfasa, hvort nauðsynlegt sé að gera samrekstrarsamning. Hafið samband við okkur á veitur@veitur.is fyrir frekari upplýsingar.
Ferlið við uppsetningu og upplýsingar sem þarf að skila til Veitna.
1. Kynnið ykkur ferlið hjá Umhverfis- og orkustofnun
2. Semjið við löggiltan rafverktaka sem ber ábyrgð á uppsetningu og því að farið sé eftir viðeigandi reglum
3. Rafverktaki tilkynnir um verkið til HMS
4. Tilkynnið uppsetningu örvirkjunar til Veitna með þeim upplýsingum sem eru tilgreindar hér fyrir neðan, með því að senda tölvupóst á veitur@veitur.is
1. Kynnið ykkur ferlið hjá Umhverfis- og orkustofnun
2. Sendið umsókn til Veitna. Umsókn sendist á veitur@veitur.is og skal innihalda þær upplýsingar sem tilgreindar eru hér að neðan. Sömuleiðis skal taka fram hvort eigandi virkjunar hyggist selja raforku inn á dreifikerfið eða einungis framleiða raforku til eigin nota.
3. Semjið við löggiltan rafverktaka sem ber ábyrgð á uppsetningu og því að farið sé eftir viðeigandi reglum
4. Rafverktaki tilkynnir um verkið til HMS
5. Rafverktaki fær vottun frá HMS. Þessi vottun þarf að liggja fyrir áður en spennusetning er heimiluð
6. Spennusetning framkvæmd eftir samkomulagi við Veitur
1. Almennar upplýsingar
2. Tæknilýsing búnaðar
3. Tenging við dreifikerfi
4. Rekstur